Türkiye'den ithalat nasıl yapılır: toptan alıcılar için adım adım rehber
Türkiye'den ithalat yedi kararda toplanır: kimden alacağınız, neyi numune isteyeceğiniz, hangi Incoterm ile alacağınız, nasıl ödeyeceğiniz, hangi menşe belgesine ihtiyacınız olduğu, kendi ülkenizde ne kadar vergi ve KDV ödeyeceğiniz ve malın nasıl yükleneceği. Bu rehber her birini anlatır ve her kural için resmi kaynağı bağlar.
1. Tedarikçiyi bulun ve doğrulayın
Firmanın ticari unvanını, vergi numarasını ve ticaret sicil kaydını isteyin, sonra sicilden kontrol edin. İhracat referanslarını, kategorinize uygun ürün belgelerini ve üretim hattının fotoğraf ya da videosunu isteyin.
Maximum Trade'de 50+ doğrulanmış üreticiyi ve 1000+ ürünü üretici dizininde inceleyebilir, aynı talebi birkaçına birden gönderebilirsiniz.
2. Önce numune sipariş edin
Üretim siparişinden önce numuneyi onaylayın. Numunenin neyi temsil ettiğini (malzeme, ölçü, renk, ambalaj, baskı) yazılı olarak kararlaştırın ve toplu mal geldiğinde referans olarak saklayın.
Numune bedeli ve kargo ücreti tedarikçiyle duruma göre kararlaştırılır; numune istemeden önce teyit edin.
3. Incoterm seçin
Incoterms 2020, maliyet, risk ve görevleri satıcı ile alıcı arasında paylaştıran on bir kuralı içeren ICC kural setidir. Türkiye çıkışlı mallarda dördü yaygındır. Kuralı her zaman tam yerle birlikte yazın, örneğin "FOB Mersin".
EXW (Ex Works, fabrika teslim)
Satıcı malı kendi tesisinde hazır eder. Yükleme, ihracat gümrüğü, navlun ve sigortayı alıcı düzenler.
FOB (Free On Board, gemide teslim)
Satıcı malı belirtilen yükleme limanında gemiye teslim eder ve ihracat gümrüğünü yapar. Deniz navlununu oradan itibaren alıcı öder. Yalnız deniz ve iç su yolu için.
CIF (Cost, Insurance and Freight)
Satıcı, belirtilen varış limanına kadar navlun ve sigortayı öder. ICC, CIF'i deniz taşımacılığına ayırır; varsayılan sigorta düşük kapsamlı Institute Cargo Clauses (C)'dir.
DAP (Delivered at Place, belirtilen yerde teslim)
Satıcı malı belirtilen varış yerinde, boşaltmaya hazır ama boşaltılmamış olarak teslim eder. İthalat gümrüğü ve ithalat vergileri alıcıda kalır.
4. Ödeme koşulunu belirleyin
Banka havalesi (T/T) ve akreditif (L/C) uluslararası ticarette en yaygın yöntemlerdir. Tutarı, para birimini, avans oranını ve bakiyenin ne zaman ödeneceğini proforma faturaya ya da sözleşmeye yazın.
İlk siparişler için koruma Ticaret Güvencesi sayfasında anlatılır.
5. Menşe ve gümrük belgelerini hazırlayın
AB için, AB-Türkiye gümrük birliği kapsamındaki mallar (sanayi ürünleri ve işlenmiş tarım ürünleri) serbest dolaşımdaysa ve A.TR hareket belgesiyle gidiyorsa gümrük vergisiz dolaşır. AFTK Ek I'de tanımlanan tarım ürünleri ile kömür ve çelik ürünleri ayrı rejimlere ve kendi menşe kurallarına tabidir.
Bir ticaret anlaşması uygulanıyorsa EUR.1 ya da başka bir tercihli menşe kanıtı istenebilir; hangi belgenin geçerli olduğu ürüne ve varış yerine bağlıdır, malınız için Access2Markets'ten kontrol edin. Birleşik Krallık-Türkiye anlaşmasında EUR.1 veya A.TR yerine ihracatçının düzenlediği menşe beyanı kullanılır. Menşe şahadetnamesi (tercihsiz) ithalatçı ülke isterse genellikle Türkiye'de ticaret ya da sanayi odası tarafından düzenlenir.
6. GTİP kodunu ve varış ülkesindeki vergiyi bulun
Ürünü HS (GTİP) koduna göre sınıflandırın, sonra kendi ülkenizin vergisine bakın. AB'de TARIC ve Access2Markets, Birleşik Krallık'ta UK Trade Tariff kullanılır. İkisi de vergi oranını, ithalat koşullarını ve varsa Türkiye çıkışlı mallar için tercihli oranı gösterir.
Sipariş vermeden önce kodu gümrük müşavirinizle teyit edin: kod vergiyi, izinleri ve belgeleri belirler.
7. İthalat KDV'sini kendi ülkenizde planlayın
Gümrük vergisi ile KDV ayrıdır. İthal mala KDV, ithalat ülkesinde o ülkenin kurallarına göre alınır; genellikle gümrük kıymeti artı vergi ve ithalat giderleri üzerinden hesaplanır. Oranlar ve mahsup kuralları ülkeye göre değişir, vergi danışmanınızla ya da ulusal vergi idaresiyle teyit edin.
8. Konteyneri seçin
İç hacim, ne kadar malın sığacağını belirler. Türkiye ihracatında en sık kullanılan kuru çelik konteyner boyutları ve bir taşıyıcının teknik föyündeki iç ölçüler aşağıdadır.
| Konteyner | İç ölçü | Hacim |
|---|---|---|
| 20' standartKüçük siparişler ve ağır mallar | 5896 x 2350 x 2393 mm | 33 m³ |
| 40' standartHacimli, hafif mallar | 12032 x 2350 x 2393 mm | 67 m³ |
| 40' high cubeUzun koliler için ek yükseklik | 12032 x 2350 x 2697 mm | 76 m³ |
Rakamlar taşıyıcı teknik föyünden (Maersk) alınmıştır; konteynerler üreticiye ve taşıyıcıya göre biraz değişir. Palet ve istif payı nedeniyle kullanılabilir yük hacmi iç hacimden düşüktür.
Karışık konteyner: tek sevkiyatta birkaç ürün
Tek ürün konteyneri doldurmuyorsa birkaç ürün ve tedarikçiyi tek konteynerde birleştirebilirsiniz. Koli hacmi ve ağırlığına göre konteyner planlayıcıyla hesaplayın, listeyi teklif talebi olarak gönderin. Koşullar teklifte netleşir.
Konteyner planlayıcıyı açÜlkenizde distribütör ya da bayi olmak ister misiniz?
Türk ürünlerini kendi pazarınızda dağıtmak istiyorsanız alıcı olarak kayıt olun ve ürün listenizi teklif talebiyle gönderin. Ekibimiz kategorilerinize uyan üreticilerle döner. Münhasırlık ya da komisyon düzeni varsa tedarikçiyle tek tek ve yazılı olarak kararlaştırılır; varsayılan olarak sunulmaz.
Sık sorulan sorular
Türkiye'den ithal ettiğim mala gümrük vergisi öder miyim?
Ürüne ve varış yerine bağlıdır. AB-Türkiye gümrük birliğinde serbest dolaşımdaki sanayi ve işlenmiş tarım ürünlerinde gümrük vergisi sıfırdır; tarım ürünleri ile kömür ve çelik ayrı kurallara tabidir. GTİP kodunuzu TARIC ya da Access2Markets'te kontrol edin.
A.TR belgesi nedir?
A.TR, gümrük birliği kapsamında Türkiye ile AB arasında dolaşan malın gümrük statüsünü kanıtlayan hareket belgesidir. Birliğin kapsadığı mallar gümrük vergisiz dolaşmak için bu belgeye ihtiyaç duyar.
EUR.1 ile A.TR aynı şey mi?
Hayır. A.TR, AB-Türkiye gümrük birliği içindeki gümrük statüsünü kanıtlar. EUR.1 ve benzeri belgeler ticaret anlaşmaları kapsamında tercihli menşeyi kanıtlar. Geçerli belge ürüne ve varış yerine bağlıdır.
İthalat KDV'sini kim öder?
İthalat KDV'si ithalatçı ülkede o ülkenin kurallarına göre alınır ve genellikle kayıtlı ithalatçı öder. Oranı ve mahsup kurallarını vergi danışmanınızla teyit edin.
İlk kez ithalat yapan hangi Incoterm'i seçmeli?
Deniz yolunda fiyat ve teslim noktası net olduğu için FOB yaygındır. EXW en çok işi size bırakır. Hangisini seçerseniz seçin, sözleşmede tam yeri yazın.
40 ayaklık konteynere ne kadar mal sığar?
40' standart konteynerin iç hacmi yaklaşık 67 m³, 40' high cube yaklaşık 76 m³'tür. Palet ve istif payı nedeniyle kullanılabilir alan daha azdır.
Kaynaklar
Bu rehberde kullanılan resmi ve taşıyıcı sayfaları (kontrol tarihi 25.10.2026). Kurallar değişir, sipariş vermeden önce ürününüzü kaynak sayfada teyit edin.
- Access2Markets: EU-Türkiye Customs UnionGümrük birliği, A.TR, kapsam
- Access2Markets (European Commission)Ürüne göre vergi, menşe kuralları ve ithalat koşulları
- Taxation and Customs Union: Turkey, customs unions and preferential arrangementsGümrük birlikleri ve tercihli düzenlemeler
- EU Customs Tariff (TARIC)AB tarifesi
- TARIC consultationKoda göre AB vergisini sorgulama
- GOV.UK: Trade TariffKoda göre Birleşik Krallık vergisi ve ithalat koşulları
- GOV.UK: Summary of the UK-Turkey trade agreementBirleşik Krallık-Türkiye menşe beyanı ve tercihli oranlar
- GOV.UK: Import goods into the UKBirleşik Krallık ithalat süreci ve KDV
- European Commission: VATAB'de KDV
- ICC: Incoterms 2020Incoterms 2020
- T.C. Ticaret Bakanlığı: Gümrük işlemleriT.C. gümrük idaresi
- TOBB (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği)Türkiye ticaret ve sanayi odaları
- Maersk: dry container equipment specificationsKonteyner iç ölçüleri ve hacmi
Türkiye'den tedarike hazır mısınız?
Ürün listenizi ve hedef miktarları gönderin. Size uyan doğrulanmış üreticilerle dönelim.